रयत सायन्स अँड इनोव्हेशन सेंटरला विद्यार्थ्यांची भव्य शैक्षणिक भेट, ८२ विद्यार्थ्यांना प्रत्यक्ष विज्ञान अनुभूती ; एस. एम. जोशी कॉलेज सायन्स विभागाचे नियोजन…
हडपसर (पुणे) : शैक्षणिक वर्ष २०२५–२६ अंतर्गत विज्ञानविषयक प्रत्यक्ष अनुभव, नवोन्मेषी कौशल्यविकास आणि प्रयोगशीलता यांना चालना देण्यासाठी रयत सायन्स अँड इनोव्हेशन अॅक्टिव्हिटी सेंटर, वर्ये-सातारा येथे आयोजित शैक्षणिक सहलीत ८२ विद्यार्थ्यांनी सहभाग नोंदवला.
विज्ञानाचा प्रसार आणि विद्यार्थ्यांमध्ये वैज्ञानिक दृष्टिकोन विकसित करण्यासाठी उभारलेले हे केंद्र राज्यातील सर्वोत्तम विज्ञान प्रसार प्रकल्पांपैकी एक मानले जाते.
सहल पहाटे हडपसरहून प्रारंभ — रात्री उशिरा परत…
दिनांक ११ डिसेंबर २०२५ रोजी सकाळी ७.३० वाजता हडपसर येथून बसद्वारे सहलीला सुरुवात झाली. पूर्ण दिवस विविध प्रयोगशाळा, नवोन्मेष केंद्रे आणि वैज्ञानिक उपक्रम पाहून विद्यार्थ्यांची सहल रात्री ११.३० वाजता हडपसर येथे परतली.
अनुभवाधिष्ठित विज्ञान शिक्षणावर भर…
रयत सायन्स अँड इनोव्हेशन सेंटर हे विद्यार्थ्यांमध्ये विज्ञानाविषयी जिज्ञासा निर्माण करणारे आणि ‘करून शिकणे’ (Learning by Doing) तत्त्वाची अंमलबजावणी करणारे महत्त्वाचे केंद्र म्हणून ओळखले जाते. येथे विद्यार्थ्यांनी खालील विभागांना भेट देऊन प्रत्यक्ष प्रयोग अनुभवले.
👉🏻सायन्स पार्क – गुरुत्वाकर्षण, प्रकाश, ध्वनी, ऊर्जा, गती आदी संकल्पनांचे मॉडेल्स
👉🏻इनोव्हेशन विभाग – विद्यार्थी प्रकल्प, नवोन्मेष कल्पना व स्टार्टअप पद्धती
👉🏻रोबोटिक्स व इलेक्ट्रॉनिक्स लॅब – सेन्सर्स, रोबोट नियंत्रण, सर्किट डिझाइन
👉🏻रसायनशास्त्र प्रयोगशाळा – रासायनिक अभिक्रिया, विश्लेषण, प्रयोगात्मक तंत्र
👉🏻भौतिकशास्त्र विभाग – प्रकाशिकी, विद्युत, चुंबकत्व, तरंग
👉🏻जीवशास्त्र विभाग – सूक्ष्मदर्शक अभ्यास, जैविक नमुने, मानवी शरीररचना
👉🏻तंत्रज्ञान विभाग – प्रात्यक्षिक मॉडेल्स, आधुनिक यंत्रसामग्री
👉🏻विशेष वैज्ञानिक उपक्रम – विज्ञान प्रदर्शन, थीम बेस्ड अॅक्टिव्हिटीज
विद्यार्थ्यांना प्रत्येक प्रयोग प्रत्यक्ष हाताळून करण्याची संधी मिळाल्यामुळे त्यांची प्रयोगशीलता, निरीक्षणशक्ती आणि संकल्पनांची स्पष्टता लक्षणीयरीत्या वाढल्याचे शिक्षकांनी सांगितले.
संपूर्ण सहल अनुभवी शिक्षकांच्या मार्गदर्शनाखाली…
या सहलीचे नेतृत्व रयत शिक्षण संस्थेच्या एस. एम. जोशी कॉलेजच्या सायन्स विभाग प्रमुख प्रा. प्रियांका भोईटे यांनी केले. त्यांना शिक्षक देशमुख, दोडके, मानसी तांदळे, कापरे, अभिषेक सांगळे, भोसले आणि पठाडे यांचे महत्त्वपूर्ण सहकार्य लाभले. विद्यार्थ्यांचे शैक्षणिक मार्गदर्शन, शिस्तबद्धता, सुरक्षितता व्यवस्थापन आणि प्रात्यक्षिक शिक्षणाचे नियोजन ही सर्व कामे शिक्षकांनी काटेकोरपणे पार पाडली.
नवीन शैक्षणिक धोरणाच्या पार्श्वभूमीवर सहलीचे महत्त्व…
राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण २०२० (NEP-2020) नुसार विज्ञान विषयात ‘अनुभवाधिष्ठित शिक्षण’ व प्रयोगशीलता यावर मोठा भर देण्यात आला आहे. विद्यार्थ्यांमध्ये समस्या सोडवण्याची क्षमता, तांत्रिक जाण, आणि नवोन्मेषी विचारप्रवृत्ती विकसित करण्यासाठी अशा भेटी अत्यावश्यक आहेत. या सहलीमुळे विद्यार्थ्यांना केवळ पुस्तकातील ज्ञान नव्हे तर प्रत्यक्ष विज्ञानाची अनुभूती मिळाली.
विद्यार्थ्यांचा उत्स्फूर्त प्रतिसाद…
सहलीदरम्यान विद्यार्थ्यांनी प्रत्येक विभागात प्रश्न विचारत सक्रिय सहभाग नोंदवला. प्रयोगशाळांमधील प्रत्यक्ष कार्यपद्धती, रोबोटिक्स मॉडेल्स, विविध वैज्ञानिक प्रात्यक्षिके पाहून विद्यार्थ्यांमध्ये विज्ञानाबद्दलची आवड आणि आत्मविश्वास अधिक दृढ झाल्याचे दिसून आले.
ही सहल विद्यार्थ्यांसाठी अत्यंत उपयुक्त ठरली असून भविष्यातील प्रगत शिक्षण, स्पर्धा परीक्षा, संशोधन क्षेत्रातील कारकिर्द आणि नवोन्मेष प्रकल्पांसाठी भक्कम पायाभरणी झाली आहे.
Editer sunil thorat
